Τι είναι ο «Ωμέγα Εμποδιστής» του καύσωνα στην Ευρώπη – Από το ελληνικό γράμμα «Ω»

Το έντονο κύμα καύσωνα που πλήττει τη Δυτική Ευρώπη, με αποτέλεσμα περισσότερους από 40 θανάτους μόνο στη Γαλλία, οφείλεται σε ένα μετεωρολογικό φαινόμενο γνωστό ως «Ωμέγα Εμποδιστής».

Το «Ωμέγα μπλοκ» πήρε το όνομά του από το σχήμα του ελληνικού γράμματος Ω, καθώς σχηματίζεται όταν μια εκτεταμένη ζώνη υψηλών πιέσεων με θερμό και σταθερό αέρα εγκλωβίζεται ανάμεσα σε δύο συστήματα χαμηλών πιέσεων.

Όπως εξηγεί το Reuters, o όρος «μπλοκ» αναφέρεται στο γεγονός ότι το σύστημα υψηλών πιέσεων παραμένει σχεδόν ακίνητο. Υπό φυσιολογικές συνθήκες, το jet stream, ένα ισχυρό ρεύμα αέρα σε μεγάλο ύψος στην ατμόσφαιρα, μεταφέρει τα καιρικά συστήματα από τα δυτικά προς τα ανατολικά. Κατά τη διάρκεια ενός Ωμέγα μπλοκ, όμως, η ροή αυτή διαταράσσεται και αποκτά έντονες βόρειες και νότιες καμπές, απομονώνοντας τα συστήματα πίεσης.

Αποτέλεσμα είναι οι θερμές και ξηρές αέριες μάζες να παραμένουν εγκλωβισμένες πάνω από την ίδια περιοχή, προκαλώντας παρατεταμένους καύσωνες. Τα φαινόμενα αυτού του τύπου διαρκούν συνήθως από τρεις έως δέκα ημέρες, ωστόσο σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να επιμείνουν για εβδομάδες.

Τι συμβαίνει κατά τη διάρκεια ενός Ωμέγα μπλοκ

Κάτω από τη ζώνη υψηλών πιέσεων που βρίσκεται στο κέντρο του φαινομένου επικρατούν συνθήκες έντονης ζέστης και ξηρασίας. Οι υψηλές πιέσεις καταστέλλουν επίσης τον σχηματισμό νεφών, με αποτέλεσμα καθαρό ουρανό και έντονη ηλιοφάνεια, γεγονός που επιτρέπει στις θερμοκρασίες να αυξάνονται ακόμη περισσότερο.

Τέτοιες συνθήκες επικρατούν σήμερα σε χώρες όπως η Γαλλία και η Ισπανία, όπου οι θερμοκρασίες έχουν ξεπεράσει τους 40 βαθμούς Κελσίου.

Αντίθετα, στις περιοχές που βρίσκονται κάτω από τα συστήματα χαμηλών πιέσεων στις δύο πλευρές του φαινομένου, είναι πιθανότερο να επικρατούν χαμηλότερες θερμοκρασίες και βροχοπτώσεις.

Η Βρετανία βρίσκεται στο όριο ανάμεσα στη ζώνη υψηλών πιέσεων και τις ψυχρότερες αέριες μάζες στα βορειοδυτικά. Σύμφωνα με τη βρετανική Μετεωρολογική Υπηρεσία, αυτό έχει ως αποτέλεσμα έντονη ζέστη στα νότια και ανατολικά της χώρας, ενώ στα βόρεια και δυτικά επικρατούν πιο δροσερές και υγρές συνθήκες.